A A A

Kutuzowa nab. nr 2

Кутузова наб., nr 2


Marmurowe popiersia (repliki) króla Jana III Sobieskiego i jego żony, Marii Kazimiery d’Arquien w Ogrodzie Letnim. Fot. z 2014 r. © MCK (fot. S. Yonov).
09.03.2016
Kutuzowa nab. nr 2
Кутузова наб., nr 2 [Kutuzowa nab. nr 2] (dawniej Французская наб. [Francuzskaja nab.])

Ogród Letni [Летний сад], najstarszy park Petersburga, założony wiosną 1704 r. przy letniej, drewnianej jeszcze rezydencji cara, według zamysłu Piotra I (1672–1725), który sam naszkicował jego plan. Ogrodnikiem, który go zrealizował w latach 1712–1726, był Holender Jan Roosen. Jest to arcydzieło architektury ogrodowo-parkowej o powierzchni ok. 12 ha, usytuowane pomiędzy rzekami Mojką i Fontanką oraz Kanałem Łabędzim. Ogród Letni stanowił efekt pracy m.in. francuskiego architekta i projektanta ogrodów Jeana-Baptiste’a Alexandre’a Le Blonda (1679–1719), który od roku 1716 był głównym architektem miejskim budującego się dopiero Petersburga. Z czasem powstało tu pod kierunkiem wielu wybitnych projektantów ogrodów regularne założenie ogrodowe w stylu baroku holenderskiego, z alejami przystrzyżonych drzew, pawilonami, oranżeriami, fontannami, kamiennymi statuami i popiersiami.

Znajdująca się tu letnia rezydencja cara zyskała ok. 1713 r. formę niewielkiego piętrowego murowanego pałacyku pod okiem wybitnego włoskiego architekta Domenica Trezziniego (ok. 1670–1734), który był oficjalnym architektem Petersburga. Przez cały XVIII w. i 1. poł. XIX w. Ogród Letni stale modyfikowano zgodnie z aktualnymi trendami sztuki ogrodowej, wzbogacając go o kolejne elementy dekoracyjne. Od XIX w. stał się ogólnodostępnym parkiem. W roku 1855 stanął tu m.in. pomnik wybitnego bajkopisarza Iwana A. Kryłowa (1769–1844) autorstwa rzeźbiarza Petra Clodta (1805–1867). Obecnie (od 2004) ogród stanowi jedną z filii Muzeum Rosyjskiego. W latach 2011–2012 poddano go gruntownej i niezwykle kosztownej renowacji, obejmującej nie tylko znajdujące się na jego terenie zabytkowe budynki i elementy architektury ogrodowej, ale również drzewostan (ok. 3 tys. drzew i 22 tys. krzewów), który w znacznej części odtworzono, opierając się na pierwotnie posadzonych gatunkach.

Według koncepcji Piotra I ogród miały dekorować antyczne rzeźby, podzielone na cztery grupy tematyczne. W celu realizacji tego planu wysłał do Włoch swoich agentów, którzy skupowali tam zarówno antyczne, jak i współczesne dzieła, z których część wykonano na zamówienie, głównie w Wenecji. Do 1725 r. w ogrodzie stanęło ok. 100 marmurowych rzeźb całopostaciowych i popiersi. Około 1736 r. było ich już ponad 200, co stanowiło największą w Rosji tego typu kolekcję. Część z nich jednak pochodziła także z innych źródeł. Wśród sprowadzonych nad Newę XVII-wiecznych rzeźb znalazły się też popiersia króla Jana III Sobieskiego (1629–1696) i jego żony Marii Kazimiery d’Arquien (1641–1716), zwanej Marysińką. Wykonano je w warsztatach holenderskich, a pochodziły z królewskiej rezydencji Jana III Sobieskiego w Wilanowie pod Warszawą, skąd zostały wywiezione w trakcie III wojny północnej (1700–1721) na życzenie zwycięskiego wówczas cara. Do ogrodu trafiły zapewne w latach 1707–1709. Wykonane z białego marmuru karraryjskiego popiersia królewskiej pary, nie najlepiej znoszące surowy petersburski klimat, zostały w 1900 r. częściowo odrestaurowane przez pracującego w Petersburgu polskiego malarza, rzeźbiarza i konserwatora zabytków Aleksandra Borawskiego (1861–1942). Obecnie w parku eksponowane są ich kopie, podobnie jak w przypadku pozostałych zachowanych 90 sprowadzonych przez Piotra I rzeźb. Oryginały trafiły do Muzeum Rosyjskiego.
Używamy plików cookies, by ułatwić korzystanie z naszej witryny. Jeśli nie chcesz, by pliki cookies były zapisywane na twoim dysku zmień ustawienia przeglądarki
Akceptuję
Więcej informacji